ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ
ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ
ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΗ ΣΧΟΛΗ
TMHMA ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ
ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ
ΚΑΤΑΤΑΚΤΗΡΙΕΣ ΕΞΕΤΑΣΕΙΣ ΑΚΑΔΗΜΑΙΚΟΥ ΕΤΟΥΣ 2026-2027
ΤΜΗΜΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑΣ ΚΑΙ ΠΑΙΔΑΓΩΓΙΚΗΣ
Σύμφωνα με την υπ’ αριθμ. 43083/Ζ1/6-4-2026 (ΦΕΚ 2040/8-4-2026 τ. Β’)
Υπουργική Απόφαση, την απόφαση της Συνέλευσης του Τμήματος Φιλοσοφίας και
Παιδαγωγικής (αρ.συν.401/23-4-2026) και την έγκριση της Συγκλήτου (αριθμ. συν.
3183/6-5-20269), ανακοινώνονται για τις κατατακτήριες εξετάσεις του
ακαδημαϊκού έτους 2026-2027 τα παρακάτω:
Δικαίωμα κατάταξης έχουν οι ακόλουθες κατηγορίες υποψηφίων:
(α) Πτυχιούχοι Α.Ε.Ι, Ανώτατων Εκκλησιαστικών Ακαδημιών (Α.Ε.Α.),
Τεχνολογικών Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων (Τ.Ε.Ι.) και της Ανώτατης Σχολής
Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης (Α.Σ.ΠΑΙ.Τ.Ε.),
(β) πτυχιούχοι ιδρυμάτων της αλλοδαπής, που είναι ενταγμένα στο Εθνικό Μητρώο
Αναγνωρισμένων Ιδρυμάτων Ανώτατης Εκπαίδευσης της αλλοδαπής του
Διεπιστημονικού Οργανισμού Αναγνώρισης Τίτλων Ακαδημαϊκών και
Πληροφόρησης (Δ.Ο.Α.Τ.Α.Π.) του άρθρου 304 του ν. 4957/2022,
(γ) πτυχιούχοι παραρτημάτων – Νομικών Προσώπων Πανεπιστημιακής
Εκπαίδευσης (Ν.Π.Π.Ε.),
(δ) κάτοχοι πτυχίων ανώτερων σχολών υπερδιετούς και διετούς κύκλου σπουδών
αρμοδιότητας του Υπουργείου Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού και
άλλων Υπουργείων,
(ε) κάτοχοι πιστοποιητικού της παρ. 1 του άρθρου 76 του ν. 4957/2022, σύμφωνα
με το οποίο πιστοποιείται η κατοχή τουλάχιστον εκατόν είκοσι (120) πιστωτικών
μονάδων (ECTS), κατόπιν απόφασης της Συνέλευσης του Τμήματος (αριθμ.
συν.401/23-4-2026 και έγκρισης της Συγκλήτου (αρ. συν. 3183/6-5-2026)
Το ποσοστό των κατατάξεων ορίζεται σε 15% επί του αριθμού των εισακτέων του
Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής.
Οι επιτυχόντες κατατάσσονται στο 1ο εξάμηνο.
Η αίτηση μαζί με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά των πτυχιούχων που
επιθυμούν να καταταγούν στο Τμήμα υποβάλλονται στη Γραμματεία του
Τμήματος από 1 έως 15 Νοεμβρίου 2026.
Tαχυδρομικά: Γραμματεία Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικής
Κτίριο Διοίκησης (3ος όροφος, γραφείο 302)
Πανεπιστημιούπουλη ΑΠΘ
54124 Θεσσαλονίκη ή
Hλεκτρονικά στην διεύθυνση ηλεκτρονικού ταχυδρομείου: info@edlit.auth.gr
Οι κατατακτήριες εξετάσεις διενεργούνται κατά το διάστημα από 1 έως 20
Δεκεμβρίου κάθε ακαδημαϊκού έτους. Το πρόγραμμα των εξετάσεων
ανακοινώνεται από τη γραμματεία του Τμήματος τουλάχιστον δεκαπέντε (15)
μέρες πριν την έναρξη τους.
Τα απαιτούμενα δικαιολογητικά είναι τα εξής:
(α). Αίτηση του υποψηφίου μαζί με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά
(β) Αντίγραφο πτυχίου ή πιστοποιητικού περάτωσης σπουδών. Οι υποψήφιες/οι
που είναι κάτοχοι τίτλων σπουδών της αλλοδαπής υποχρεούνται να
συνυποβάλλουν επίσημη μετάφραση του τίτλου σπουδών τους. Περαιτέρω οι εν
λόγω υποψήφιες/οι υποβάλλουν υπεύθυνη δήλωση ότι το ίδρυμα της αλλοδαπής
και ο τύπος του τίτλου σπουδών είναι ενταγμένα στο μητρώο του άρθρου 304 του
ν. 4957/2022. Εάν ο προσκομιζόμενος τίτλος σπουδών προέρχεται από ίδρυμα της
αλλοδαπής που εντάσσεται στον κατάλογο αλλοδαπών ιδρυμάτων με συμφωνία
δικαιόχρησης του άρθρου 307 του ν. 4957/2022 οι υποψήφιες/οι υποχρεούνται να
προσκομίζουν επιπλέον βεβαίωση τόπου σπουδών. Το αρμόδιο όργανο του Α.Ε.Ι.
υποχρεούται να διαπιστώσει εάν το ίδρυμα της αλλοδαπής και ο τύπος του τίτλου
σπουδών του ιδρύματος είναι αναγνωρισμένα.
(γ) Αντίγραφο δελτίου αστυνομικής ταυτότητας ή άλλου ισόκυρου εγγράφου με
την ίδια αποδεικτική ισχύ.
Η σειρά επιτυχίας των υποψηφίων καθορίζεται από το άθροισμα της βαθμολογίας
όλων των μαθημάτων που εξετάζονται. Στη σειρά αυτή περιλαμβάνονται όσα
άτομα έχουν συγκεντρώσει συνολική βαθμολογία τουλάχιστον τριάντα (30)
μονάδες και με την προϋπόθεση ότι έχουν συγκεντρώσει δέκα (10) μονάδες
τουλάχιστον σε καθένα από τα τρία (3) μαθήματα. H κατάταξη γίνεται κατά
φθίνουσα σειρά βαθμολογίας μέχρι να καλυφθεί το προβλεπόμενο ποσοστό.
ΕΞΕΤΑΖΟΜΕΝΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ-ΥΛΗ
Α) «Αρχαία Ελληνική Φιλοσοφία»
από τους Προσωκρατικούς έως και την ελληνιστική φιλοσοφία (Φ 111)
Θεματικές ενότητες
- Οι προσωκρατικοί φιλόσοφοι.
- Σοφιστική κίνηση και Σωκράτης.
- Κλασική οντολογία/γνωσιοθεωρία: Πλάτων και Αριστοτέλης.
- Ελληνιστική φιλοσοφία: επικουρισμός-στωικισμός-σκεπτικισμός.
Ενδεικτική βιβλιογραφία
- Vegetti M., Ιστορία της αρχαίας φιλοσοφίας. Αθήνα: Τραυλός, 2000.
- Irwin T., Η κλασική σκέψη. Αθήνα: Πολύτροπον, 2005.
- Κάλφας Β. & Ζωγραφίδης Γ., Αρχαίοι Έλληνες φιλόσοφοι. Θεσσαλονίκη:
Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών, 2006. - Long A.A., Η Ελληνιστική φιλοσοφία. Αθήνα: ΜΙΕΤ, 1987.
- Αντωνιάδης Θ., Ιστορία της αρχαίας φιλοσοφίας. Αθήνα: Κράτερος, 2009.
- Β) «Νεότερη Φιλοσοφία»
από τον 17ο έως και τον 19ο αιώνα (Φ 112)
Θεματικές ενότητες
- Οι ορθολογιστές φιλόσοφοι: κλασική γνωσιοθεωρία και οντολογία:
Descartes, Spinoza, Leibniz. - Οι εμπειριστές φιλόσοφοι: μεθοδολογία και γνωσιοθεωρία: Fr. Bacon,
Locke, Hume. - Κλασική γνωσιοθεωρία και οντολογία: Kant, Hegel, Schelling.
Ενδεικτική βιβλιογραφία
- Alessio F., Ιστορία της Νεότερης Φιλοσοφίας. Αθήνα: Τραυλός, 2012.
- Cottingham J., Φιλοσοφία της επιστήμης: οι ορθολογιστές. Αθήνα:
Πολύτροπον, 2003. - Moreau P.-F., Ο Σπινόζα και ο σπινοζισμός. 2η επαυξ. έκδ. Αθήνα: Σιδέρης,
2019 - Πενολίδης Θ., Μέθοδος και συνείδηση. Η έννοια της συνείδησης στη
νεότερη φιλοσοφία. Αθήνα: Μεταίχμιο, 2004. - Schelling F. W. J., Φιλοσοφικές έρευνες περί της ουσίας της ανθρώπινης
ελευθερίας και των συναφών με αυτήν αντικειμένων (1809), Αθήνα:
Κράτερος, 2020.
Γ) «Εισαγωγή στην Παιδαγωγική» (ΕΙΣΠ100)
Θεματικές ενότητες
- Παιδαγωγική – Επιστήμη της Αγωγής– Επιστήμες της Αγωγής:
-Αποσαφήνιση των εννοιών, αντικείμενο, βασικές θεματικές έννοιες
(αγωγή, παιδεία, μόρφωση, εκπαίδευση, κοινωνικοποίηση, διδασκαλία,
τυπική, μη τυπική και άτυπη μάθηση, αξιολόγηση). Η σχέση της
Παιδαγωγικής με τις Επιστήμες της Εκπαίδευσης. - Iστορία της Παιδαγωγικής:
– Η εξέλιξη των παιδαγωγικών ιδεών και ρευμάτων. Από την παραδοσιακή
στη Νέα Αγωγή και στη σύγχρονη εκπαίδευση. - Η Παιδαγωγική ως επιστήμη ή Επιστήμες της Εκπαίδευσης
– Tο ζήτημα της αυτονομίας της Παιδαγωγικής, κλάδοι της
Παιδαγωγικής/Επιστήμης της Αγωγής, επιστήμες της Εκπαίδευσης και
διεπιστημονικότητα. - Παιδαγωγικές ομάδες και πεδίο της Παιδαγωγικής Επιστήμης /
Επιστημών της Εκπαίδευσης
– Ομάδες αναφοράς και θεσμοί και δομές που παρέχουν αγωγή και
εκπαίδευση. - Επιστημολογικοί «τύποι» («παραδείγματα») της Παιδαγωγικής / των
Επιστημών της Εκπαίδευσης και της εκπαιδευτικής έρευνας
– Ερμηνευτική Παιδαγωγική, Εμπειρική (συμπεριφοριστική)
Παιδαγωγική, Κριτική Παιδαγωγική.
Ενδεικτική βιβλιογραφία
Φούκας Β. Το ταξίδεμα των παιδαγωγικών ιδεών: Διαδρομές και σταθμοί
στην ιστορία της παιδαγωγικής και της εκπαίδευσης (17ος – 20ός αιώνας).
Θεσσαλονίκη: εκδόσεις Κυριακίδη, 2019.
Στις εξετάσεις αξιολογείται η φιλοσοφική και παιδαγωγική σκέψη των
υποψηφίων και η κριτική κατανόηση των θεμάτων.
Από τη Γραμματεία
Του Τμήματος Φιλοσοφίας και Παιδαγωγικήςεκτός αν το μέρος σπουδών που έγιναν στην ελληνική επικράτεια βρίσκεται σε δημόσιο Α.Ε.Ι..»
Ανδρούσου, Α. & Τσάφος, Β. (2020). Επιστήμες της Εκπαίδευσης. Ένα
δυναμικό και διεπιστημονικό πεδίο. Αθήνα: Gutenberg.
Μπονίδης Κ., Ζαρίφης Γ.(επιμ.), Παιδαγωγική-Επιστήμη της ΑγωγήςΕπιστήμες της Αγωγής: Επιστημολογικά και μεθοδολογικά
ζητήματα. Θεσσαλονίκη: εκδόσεις Γράφημα, 2020.
Ξωχέλλης, Π.Δ. (2018). Εισαγωγή στην Παιδαγωγική. Θεμελιώδη
προβλήματα της Παιδαγωγικής Επιστήμης. Θεσσαλονίκη: Αφοί Κυριακίδη.
Πασιάς Γ., Φλουρής Γ., Φωτεινός Δ., Παιδαγωγική και Εκπαίδευση. Αθήνα:
εκδόσεις Γρηγόρη, 2015.
Hofstetter R., Schneuwly B. (επιμ.), Εισαγωγή στις επιστήμες της
εκπαίδευσης (μετφρ., επιστημονική επιμ. & επίμετρο Δ. Καρακατσάνη).
Αθήνα: εκδόσεις Μεταίχμιο, 2004.
Συνημμένα Αρχεία:
Πληροφορίες για τους υποψηφίους (.pdf)
Αίτηση-Συμμετοχής_κατατακτήριες.(doc)
Συνημμένα Αρχεία (κανονιστικό πλαίσιο):